akıllı aydınlatma

Akıllı Çözümler uygulanarak, kentsel yaşamda, 4 temel başlıkla, iyileştirmeler başarılabilir:

  1. Akıllı şehirler deneyim odaklıdır: Vatandaşlar bir işi planladıklarında ya da satın aldıklarında değil, sadece bir deneyime sahip olmak ya da bir hizmet almak için ortaya çıkarlar.
  2. Akıllı şehirler çözüm odaklı yaklaşımı benimserler: Şehirler, geçmişin derslerine dayanıyor ve bilhassa BT uğruna BT’ye yatırım yapmaktan ziyade ya da asla çözülmesi gereken konulara girmeyen projeler yerine, sorunları çözmek için teknolojiyi kullanıyor.
  3. Akıllı şehirler tamamen sayısallaştırılmıştır: Tüm hizmetler ve altyapı, dijital erişime sahip olmayanlar için fiziksel yedekleme hizmetleri olan önce-mobil diyenler (mobile-first population) için geliştirilmiştir.
  4. Akıllı şehir hizmetleri ve altyapısı kesintisiz bir şekilde birbirine bağlı: Hizmetlere, derin bağlantılı uygulama programlama arabirimleri (API’ler) ve yazılım geliştirme kitleri kullanarak mobil cihaz uygulamaları aracılığıyla erişilir. Bu, altyapı sağlayıcılarının ve herkesin menfaati için veri paylaşan şehirlerin kolaylaştırdığı, en iyi hizmetlerin ekosistemlerini birbirine bağlayacaktır.

Bu önermeyi okuduğumda, çok beğenmiştim : ”Akıllı aydınlatmalar, akıllı şehirlerin sinir sistemini oluşturuyor.”

akıllı şehir görsel
akıllı şehir görsel

Baktığımızda, Akıllı Şehirlerde Dış Aydınlatma otomasyonunun kullanımı aşağıdaki faydaları sağladığını görebiliriz;

1. İhtiyaca uygun aydınlatma imkanları ve seçenekleri ortaya çıkıyor
2. Azaltılmış elektrik enerji ihtiyacı ve CO2 emisyonları
3. Aydınlatma işletme yönetimi profesyonelleşiyor ve işletme verimliliği artıyor
4. Daha çağdaş ortam ve daha iyi hizmet alan mutlu insanlar

Akıllı aydınlatma

Transparency Market Research firmasının pazar raporuna göre; küresel akıllı aydınlatma pazarı 2013 yılında 21 milyar dolar seviyesindeydi. 2014’ten 2020’ye kadar %15.9’lık bileşik bir yıllık büyüme oranıyla 2020’de 56.62 milyar dolar seviyesine ulaşması bekleniyor.

Akıllı aydınlatma pazarında enerji tüketim maliyetini düşürmek için enerji tasarruflu aydınlatma sistemine olan talebin ağırlıklı olarak arttığı gözleniyor.

Akıllı aydınlatma uygulamasının büyümekte olması ve geleneksel lambaların LED lambaları ile değiştirilmesi, bu pazarın büyümesine daha da yardımcı olacak gibi görünüyor.

Coğrafi olarak, Avrupa akıllı aydınlatma pazarını 2014’te yönetti ve bölgenin 2020’de hakimiyetini sürdürmesi bekleniyor. Bölgenin baskınlığı, ticari, endüstriyel, açık ve konut segmenti de dahil olmak üzere farklı uygulama alanlarında akıllı aydınlatma çözümünün artan benimsenmesinden kaynaklanıyor.

Avrupa’yı, küresel akıllı aydınlatma pazarının yaklaşık %35‘ini oluşturan Kuzey Amerika izliyor.

Akıllı Aydınlatma; Cadde, sokak ve parkları aydınlatmada kullanılan armatürlere bağlanan LCU (Light Control Unit) cihazları armatürleri dimler, açma kapama zamanlarını tutar, gelen açma kapama komutlarını uygular,  armatürün tükettiği enerjiyi ve kalan ömrünü tutarak DCU (Data Control Unit) cihazına iletir. Her armatüre bir adet bağlanan LCU’lar, DCU’lar ile elektrik hattı üzerinden (PLC) veya kablosuz (RF) teknolojiler ile haberleşir.

Akıllı şehirler hızla artıyor. Ülkemizde de bu vizyonda, büyükşehirler ve ilçelerimiz mevcut. Hemen hepsi bu vizyonu sergiliyor, bu konudaki gelişimini hızlandırımış durumdalar.

İzmir, Bursa, Antalya, Sakarya Büyükşehir Belediyeleri gibi.

Tokyo, Londra, Boston, Viyana, Lyon, Şangay, Stockholm gibi şehirlerde ana gündem maddeleri olan ve buna göre uygulama ve gelişmelere imza atan dünyadan kentler.

Akıllı Şehir Aydınlatma Örnek Şehirler

3 dünya kenti özeline inip,özellikle aydınlatmada neler yaptıklarına şöyle bir bakalım:

AMSTERDAM

Nüfusu; 1.468.122 olan, Amsterdam Akıllı Şehir, 2009 yılında başlamış, yerel yönetim, hükümet ve iş dünyası işbirliği ile bugüne kadar 79 projeyi bünyesine dahil etmiş bir girişimdir. Şehrin gerçek zamanlı karar verme sistemlerini geliştirmeyi hedefleyen bu projeler, kablosuz cihazlar aracılığıyla birbirlerine bağlı bir platform üzerinde çalışmaktadır.

Amsterdam Smart City

Amsterdam Şehir projelerinin amacı trafiği azaltmak, enerji tasarrufu ve kamu güvenliğini sağlamaktır. Yerel halkın projeye katılımını teşvik amaçlı şehir, her yıl projenin kapsamı dahilinde uygulama önerileri almaktadır.

Evlerin bir kısmına aktif enerji tasarrufu yapan akıllı enerji sayaçları sağlanmıştır. Sokak lambalarının parlaklığını ayarlayan ve akıllı trafik yönetimi kontrolüne olanak tanıyan akıllı aydınlatma sistemleri de sürücülerin en iyi rotaları önceden belirleyebilecekleri bir sisteme olanak tanıyan Akıllı Aydınlatma da yine şehrin etkin girişimlerindendir.

Amsterdam da 79 projeden biri olan;  Akıllı aydınlatma ile ilgili önemli ilerlemeler kaydedilmiş:

Akıllı Aydınlatma (Smart Light) ;

Philips,Cisco, A2 ve Alliander iş birliği ile hayata geçen bu projenin amacı, ayarlanabilir ve sensörlü ışık teknolojisi ile güvenli şehirler yaratırken bir yanda da enerji tasarrufunu maksimum düzeye çıkarmak.

Hue LED Wi-Fi Light Bulb Review (from Philips)

Halka açık alanlarda bulunan sokak lambası direklerine yerleştirilen sensörlerle, hava durumu, trafik sıkışıklığı ve insan yoğunluğuna bağlı olarak ışıklandırma miktarı ayarlanabiliyor.

Böylece ışıklandırmadan elde edilen enerji tasarrufu, Wi-Fi ağları ya da hava kalitesinin ölçülmesi gibi şehrin ihtiyacı olan başka alanlara aktarılabiliyor.

BARSELONA

1.700.000 Nüfuslu Barselona, kendi kendine yeten, üretken semtlere sahip, bireylerin gittikçe artan ihtiyaçlarını karşılayabilecek hızda gelişen bir kent olma vizyonuna sahiptir.

Bu kapsamda şehir hizmet ve kaynaklarının etkili yönetimi ile çoğu trafik sorunu ve atık toplama odaklı olan birçok alanda şehir sakinlerinin yüksek standartlı bir yaşam düzeyine erişmesi ve ekonomik büyüme hedeflenmektedir.

Smart Cities: Barcelona

Park bahçelerde bitkilerin ihtiyacı olan su miktarını belirleyen ve bu veriyi eş zamanlı olarak park/bahçe ekiplerine yönlendiren sensör teknolojisine sahip sulama sistemi; trafiğin yoğun aktığı bölgelere yönelik yapılan veri analizleri sonuçlarında yeni otobüs rota ve aktarım seçeneklerini içeren otobüs ağı; yeşil ışık kullanımını optimize eden akıllı trafik lambaları ve acil durum araçlarının zamanında kazasız bir şekilde hedef noktaya varmalarını hedefleyen trafik ışığı sistemi Barcelona’ya ait geliştirilmiş uygulamalardandır.

Asıl dikkat çeken ise yine aydınlatmada yapılanlar:

Kentsel Altyapılar için İntegral Çözümler (SIIUR Projesi);

Temel amacı enerji verimliliğini arttırmak, kirliliği azaltmak,vatandaş ve kurumların ihtiyaçlarını daha iyi karşılamak olan proje kapsamındaki çalışmalar sokak aydınlatma sistemlerinin kontrollü kullanım planlaması üzerine odaklanmıştır.

Sokak aydınlatmalarında LED teknolojisinin kullanımı; ısı, nem, gürültü,kirliliği tespit eden sensörler ile çevre dostu ve ekonomik aydınlatma sistemleri, aydınlatma sistemlerinin verimini test etmek,yeni teknolojileri Gerçek Akıllı şehir ortamlarına entegre etmek üzere tasarlanmış ve hayata geçirilmiştir.

TOKYO

1997 yılında imzalanan Kyoto protokolü gereğince Tokyo’nun, CO2 salınımını 2020 yılına kadar %25 düşürmeyi hedeflemesine rağmen, 2013 yılında alınan verilere göre bu oran % 3.1 artmıştır.

Japan's smart city Tokyo aims to reduce carbon footprint

Şehrin Akıllı Enerji stratejileri de bu artışı, Fukushima felaketini ve üretim santrallerinin olumsuz çıktılarını gözeterek belirlemiştir.

2011 yaz ayında uygulamaya koyulan Acil Güç Tasarrufu programına göre LED lamba kullanımının arttırılması, lambaların parlaklık standartlarının düşürülmesi, aletlerin enerji tasarrufu modunda kullanılması gerek küçük ve büyük işletmelerin gerekse evlerin enerji kullanım öncelikleri arasında yer almaktadır.

Bir de henüz kurulmamış olan, geleceğin Akıllı şehrine bir bakalım:

MASDAR:

Abu-Dhabi’ye 17 km uzaklıkta, geleceğin kenti olarak 2008 yılında tasarlanmaya başlanılan Masdar City dünyanın en sürdürülebilir akıllı şehir projeleri arasında.

Ortalama 20 milyar dolarlık yatırımla 6 kilometre karelik bir alan üzerinde kurulacak ve proje tamamlandığında 40 bin kişiye yaşam alanı ve 50 bin kişiye de çalışma alanı yaratması planlanıyor.

Welcome to Masdar City

2025 yılında tamamlanması planlanan proje, büyük bir laboratuvar işlevi görmekte. Sürücüsüz yolculuk yapmaya olanak sağlayan Personal Rapid Transit sistemi, rüzgar enerjisinden doğal klima özelliği taşıyan Rüzgar Kuleleri, güneş enerjisi ile çalışan araçlar şehirde, sıfır karbon salınımı ve %80 lere varan elektrik ve su tasarrufu  sağlama yolunda yapılan önemli projeler arasında.

Tamamıyla bütünleşmiş enerji, su, atık ve ulaşım sistem çözümlerini hedefleyen şehrin büyük bir laboratuvar olarak adlandırılmasının sebebi, şehrin her köşesinin farklı bir sistem ve uygulamaya ev sahipliği yapması.

Şehirde geliştirilen çevreci ve teknolojik çözümlerin dünyayı daha yaşanabilir kılmak için atılan en önemli adım olarak görülmekte.

Dünya’nın en yaşanabilir ve sürdürülebilir şehirlerinden biri olma amacına ulaşabilmek için,  kentsel planlama ve mimari konulara sürdürülebilir bir bakış açısıyla yaklaşmak gerekir.

Spesifik olarak, tasarım konusu enerji üretimini kolaylaştırmayı, elektrik ve su tüketimini azaltmayı amaçlamalıdır. Masdar City’nin 6 temel özelliği şu şekildedir;

  1. İdeal Konumlandırma
  2. Entegre Olma
  3. Elverişli Toplum Ulaşım
  4. Yaya Dostu
  5. Yüksek Kaliteli Yaşam
  6. Enerjide Verimlilik

Bütün örnekleri detaylı incelediğinizde, bizden daha gelişmiş ülkeler, daha zeki insanlar, daha üstün teknolojiler vs olduğundan değil. Bu düşünsel yaklaşım bize ve ülkemize zarar veriyor.

Çok büyük yatırım maliyetleri içermeyen, ancak büyük geri dönüşleri olan Akıllı şehir ve Akıllı Aydınlatma hedefine ulaşmada temel parametre sorumluluk alan ve vizyoner yöneticilerin varlığı. Ülkemizde son dönemde bu duruşu sergileyen kişi ve kurumlar mevcuttur, artmaktadır.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ile YEGM’in hakkını, burada vermezsek olmaz. Gerçekten profesyonel yaklaşımlar ile ülkemize akıllı aydınlık yarınlar sunma hedefindeler. Bu anlamda sorumluluk alan, vizyoner yöneticilere sahipler.

Bu örneklerin dahası var,  çoğaltılabilir. Darısı, bu hedefte olmayan kurum, kuruluş, üniversite, belediyelerin başına …

Akıllı aydınlatma, Akıllı şehirler derken çıtayı daha yükseğe koyarak; topyekün bir ülke hedefi belirleyip, dünyada bir ilk; Akıllı Ülkeler mottosunu oluşturalım. Pek tabi ki buna ilk ve en güzel ülke; Türkiye’miz olsun.

Ne güzel olur, çok da güzel olur.

Ahmet SOYLU
Philips Aydınlatma Kamu İlişkiler Müdürü
[email protected]