X Koren Electric Yönetim Kurulu Başkanı Ufuk Akıl ile Röportaj

X Koren Electrıc’te Yöentim Kurulu Başkanı Ufuk Akıl İle Yeni Dönem Başlıyor

Mayıs sayımızın önemli konuğu; alçak gerilim şalt ürünleri alanında geliştirdiği çözümlerle sektörde sağlam bir yer edinen X Koren Electric Yönetim Kurulu Başkanı Ufuk AKIL oldu.

Şirket, şalt teknolojilerinde yalnızca bugünün ihtiyaçlarına cevap vermekle kalmıyor; yarının enerji ve kontrol altyapılarına yön veren önemli oyunculardan biri olma hedefiyle yoluna devam ediyor. Bu vizyonun doğal bir yansıması olarak X Koren Electric yönetim yapısında da önemli bir dönüşüm yaşandı. Hasan Kaytan’ın liderliğinde güçlenen yapı, bugün Yönetim Kurulu Başkanı Ufuk Akıl ile yeni bir büyüme fazına geçiyor. Bu geçişin X Koren Electric’e neler getireceğini, şirketin yeni dönem hedeflerini, ihracat vizyonunu ve alçak gerilim şalt sektörüne ilişkin değerlendirmeleri Ufuk Akıl’dan dinledik. Keyifli okumalar..

Nurşah Sunay: Ufuk Bey öncelikle hoş geldiniz. X Koren Electric’te gerçekleşen bu yönetim geçişinden biraz bahsetmenizi istiyoruz. Biz bu geçişi sektör olarak nasıl okumalıyız? Bu adımı, şirketin geleceğe yönelik stratejik konumlanmasının bir parçası olarak yorumlamak doğru olur mu?

Ufuk Akıl: Hoş bulduk. Öncelikle şirketimize teşrif ettiğiniz için çok teşekkür ederiz. Aslında biz bunu bir kurumsal rönesans olarak tarif ediyoruz. Bildiğiniz gibi tarihte rönesans, eskiyi reddedip yerine tamamen yeni bir şey koymak değildir. Aksine, geçmişten gelen doğruları koruyarak, yanlışları ayıklayarak ve üzerine yeni değerler ekleyerek ilerleyen bir süreçtir. Biz de X Koren Electric’te böyle bir kurumsal rönesans gerçekleştirdik. Bu dönüşüm, Hasan Kaytan Bey’in vizyonunun gerektirdiği bir adım olarak hayata geçti. Bunu aynı zamanda şirkete gelen bir taze kan olarak da tarif edebiliriz.

Hasan Bey’in döneminde inşa edilen güçlü bir yapı var. Bugün X Koren Electric’in büyüme hikâyesinde bu yapı nasıl bir temel oluşturuyor? Siz aldığınız bu mirası nasıl geliştirmeyi planlıyorsunuz?

Açıkçası ben zaten şirkette uzun yıllardır, özellikle dış ticaret alanında, daha çok vitrinde değil arka planda stratejist olarak görev alıyordum. Şirketin stratejik kararlarında Hasan Bey ile birlikte istişare eden, yönetim kademesinde yer alan bir pozisyondaydım.

Daha çok dış ticaret, ithalat, ihracat, yönetim ve organizasyon aşamalarında aktif rol aldım. Bu süreçte hem sektördeki yavaşlamayı hem rakiplerimizin durumunu hem de geleceğe yönelik ufkumuzu daha ileri taşıma ihtiyacını gördük. Bunun bir yansıması olarak Hasan Bey, yönetim kurulu başkanlığı görevini bana uygun gördü ve biz de bu sorumluluğu aldık.

Kendimden de kısaca bahsetmek isterim. İngiltere’de uzun süre eğitim aldım. Sağlık sistemi ve ticaret sistemi üzerine çalışmalarım oldu. Lisans ve yüksek lisans eğitimlerimi tamamladım, hâlihazırda doktora eğitimim devam ediyor. Dış ticaret açısından uzun yıllara dayanan bir tecrübem var.

Yönetim ve organizasyon alanında da şirketin hiyerarşik yapısının, organizasyon modelinin ve strateji ağının oluşturulmasında yaklaşık 18 yıllık bir deneyimim bulunuyor. Bunu Hasan Bey’in sektördeki bilgi birikimiyle harmanlayarak yeni bir hibrit model uygulamaya koymak istiyoruz.

Çünkü küçük bir esnaflık hikâyesinden belli bir seviyeye gelen bir yapının artık global markalarla rekabet edebilecek bir anlayışa taşınması gerekiyor. Aynı şeyleri yaparak farklı sonuçlar elde edemezsiniz. Bu nedenle yeni hamleler yapmak zorundayız.

Bu dönüşümün bir yansıması olarak, başta yönetim kurulu başkanı pozisyonu olmak üzere, satış ve pazarlama ekibimiz dahil olmak üzere ekibimizin yaklaşık yüzde 80’i değişti. Global oyunculardan ekibimize dahil ettiğimiz yeni isimler şirketimizde göreve başladı. Bunun yansımalarını çok yakın zamanda bizimle çalışan partnerlerimiz, müşterilerimiz ve paydaşlarımız hissetmeye başladı; daha da güçlü şekilde hissedecekler.

Böyle bir değişiklik varsa, önümüzdeki döneme ilişkin de mutlaka bazı planlamalar yapılmıştır. X Koren Electric’in global marka hedefine yürüdüğünü biliyoruz. Bundan sonra nasıl bir yol haritasıyla ilerleyeceksiniz?

Açıkçası çok kaliteli ve geniş bir ürün gamımız var. X Koren Electric’in bu bereketli ürünlerinden bugüne kadar belli bir yapı ve belli bir organizasyon faydalanıyordu. Yeni stratejimizde birinci sırada elbette Türkiye pazarı var.

Türkiye’de zaten bilinen bir marka algımız bulunuyor. Son iki üç yıldır markaya verilen reklam, tanıtım ve imaj çalışmalarının artık ürünlere ve sahaya daha güçlü yansımasını hedefliyoruz. Saha ekibimizle birlikte bu konumlandırmayı daha da ileri taşıyacağız.

Zaten Türkiye pazarında ve ihracatta başarılıydık. Bugün yaklaşık 50 ülkeye ulaşmış durumdayız. Globalde rakiplerimizin “X Koren kimdir?” diye sorduğu bir noktaya yavaş yavaş gelmiştik. Şu an itibarıyla bu yönde yeni hamleler yapacağız.

Ürün gamımızı daha da geliştireceğiz. Stok gücümüzü sahaya daha etkin yansıtmak için daha fazla gayret göstereceğiz. Türkiye’nin en ücra noktalarındaki müşterilerimiz dahi bizim satış ve pazarlama müdürümüzle, yönetim kurulu başkan vekilimizle, yönetim kurulu başkanımızla el sıkışacak. Ürün kalitemizi, stok gücümüzü ve fiyat avantajımızı sahada daha net hissedecekler. Kısacası X Koren Electric ile çalışan firmaların daha mutlu olduğu bir döneme evrilmek istiyoruz.

Anlattıklarınızdan, sahada müşterileriyle ve paydaşlarıyla daha sıcak iletişim kuran bir X Koren Electric göreceğimizi anlıyorum. Biraz da ihracat tarafına gelelim. 50 ülkeye ihracat yaptığınızı söylediniz. Bu önemli bir başlık. Son dönemde  Türk üreticilerin artık dünya pazarında gerçek oyuncular hâline gelmeye başladığını görüyoruz. X Koren Electric’i bu oyuncular arasında en başa yazdırmak için neler yapacaksınız?

X Koren’in ihracat atağına başlamasında Hasan Kaytan Bey’in vizyonu çok önemliydi. Ancak arka planda yıllar önce başlayan bu çalışmanın içinde benim de ciddi bir emeğim vardı.

Bugün geldiğimiz noktada Türkiye’de doğru ihracatçının zaman zaman zorlandığı bir dönem yaşadık. Ancak geçtiğimiz hafta açıklanan teşvik ve destek paketleriyle hem ihracatçıya hem de üretici ihracatçıya sağlanan avantajlar, aslında ne kadar doğru bir hamle yaptığımızı ve emeklerimizin boşa gitmediğini bir kez daha gösterdi.

Biz yerli üretimin gücünün daha da yükseleceğine inanıyoruz. Ticaretin kolay tarafları olabilir; ama üretim gücü, bir şirketin sahip olduğu en önemli enstrümanlardan biridir.

X Koren Electric’in şalt ürünlerine çok ciddi bir talep var. Açıkçası biz bu talebe yetişmekte zorlanıyorduk. Yurt içi pazardaki yoğun ilgi, zaman zaman yurt dışı pazarını ihmal etmemize neden oluyordu. Son birkaç yıldır rotamızı ihracata doğru daha dengeli hâle getirmeye başladık.

Toplam ciromuz içinde ihracat oranını yüzde 50 seviyelerine ya da 60-40 dengesine getirmek gibi bir hedefimiz var. Bunun ayak seslerini de duyuyoruz.

Dubai, Hannover ve Frankfurt fuarlarında aldığımız geri dönüşler bize bunu gösteriyor.

Önümüzdeki dönemde, her zaman yaptığımız gibi Dubai fuarında yer almayı planlıyoruz. Bu yıl ertelendi ancak yeniden düzenlendiğinde yine orada olacağız. Frankfurt fuarı ve farklı uluslararası fuarlara da katılarak ihracattaki hedeflerimizi daha iyi noktalara taşıyacağız.

Bahsettiğiniz ülkeler, Türk elektrik ve aydınlatma sanayisinin yoğun ihracat yaptığı bölgeler. Yine de şurası da bir gerçek ki; ticarette rekabet artık daha ağır şartlarda yapılıyor.  Katıldığınız fuarlardaki izlenimleriniz nasıl?  Bu pazarlar sizi zorluyor mu?

Elbette çok büyük global markalarla rekabet ediyoruz. Ancak dünyadaki trendin de değiştiğini görüyoruz. Firmalar, yalnızca büyük ve bilinen markaları tercih etmek yerine daha lokal, daha erişilebilir ve daha çözüm odaklı firmalara yönelmeye başladı.

Bu anlamda bize yönelik güzel bir teveccüh var. Bunun birkaç nedeni olabilir. Global markaların yaşadığı sıkıntılar, yüksek fiyat politikaları, müşteri ilişkilerini yönetmekte zorlanmaları bu nedenlerden bazıları olabilir.

Türkiye özelinde de rakiplerimizin uzun süredir bu işi yapıyor olmalarından kaynaklı bir yıpranma ya da süreci iyi yönetememe durumu olabilir.

Bunu kesin olarak söylemek doğru olmaz; ancak yaptığımız analizlere göre X Koren Electric ürünleri özellikle Avrupa’da, Doğu Avrupa’da, Afrika’da, Orta Doğu’da ve kısmen Ukrayna-Rusya pazarında ciddi ilgi görüyor.

Yakın zamanda çok daha iyi rakamlara ulaşacağımıza inanıyoruz.

Sektörüm izleyicileri ve okurları bilir; röportajlarımızda genellikle yazılı olmayan bir sürpriz sorumuz olur. Şimdi bunu yöneltelim size..

X Koren Electric, sektörde alışılmışın dışında bir hızla büyüyüp kendine çok ciddi bir yer edindi ki; bu durumlara sektörün ilk refleksi genellikle temkinli yaklaşmak yönünde olur. Bu bakımdan herkesi şaşırtmayı başardınız ve sağlam bir yürüyüşletahminlerin ötesine geçen bir alan açtınız.

Ancak anlattıklarınızı dinlerken bana şunu düşündürdünüz; Aslında bu büyüme bir anda olmamış; arka planda zaten uzun zamandır çok önemli adımlar atılıyormuş, bu doğru mu?

Kesinlikle. Bunda Hasan Kaytan Bey’in ve ekibinin 20 yıllık tecrübesi çok önemli. Ben bunu sporla uğraşan biri olarak şöyle örneklendiriyorum; Bir üst lige çıktığınızda, sizi o lige çıkaran futbolcuların birçoğuyla vedalaşmak zorunda kalabilirsiniz. Bu, onların kötü oyuncu olduğu anlamına gelmez. Ancak bir üst lig, daha farklı bir kalite ve daha farklı bir oyuncu profili gerektirir.

Biz de ligleri hızlı çıktık. Ekibin bu yeni seviyeye bazı noktalarda yetersiz kaldığını hissettiğimiz anda, buna uygun bir ekiple çalışmaya karar verdik. Yaptığımız şey aslında tamamen bu.

Yönetim değişikliği sektör için yeni görünebilir; fakat biz bunun stratejisini ve kurgusunu yıllardır yapıyorduk. Kendimizi de buna göre geliştiriyorduk. Ben yılın belki sekiz ayını yurt dışında fuarlarda, rakiplerimizi inceleyerek, analiz yaparak geçiriyordum.

Son olarak Almanya devletinin davetlisi olarak Türkiye’deki 40-45 yerli firmanın CEO’larının davet edildiği bir programa katıldım. Daha doğrusu Hasan Bey davet edilmişti; ancak kendi vizyonuyla oraya beni gönderdi. Alman ekolüyle çok güzel bir eğitim aldık.

Orada şunu gördük: Bu işi çok daha güzel yerlere getirmek için elimizde fırsatlar var. Sadece doğru yer ve zamanda doğru yönetim-organizasyon modelini işletmek gerekiyor. Eğer eski kalıyorsak, kendimiz de dahil olmak üzere yeni bir oyuna katılmamız gerekiyor.Bunu herkes yapamaz, her firma da yapamaz. Bugün Almanya’daki şirketlerin yüzde 90’ı aile şirketi ve çoğu yeni nesle aktarılamamaktan muzdarip.

Bu sıkıntı bizde de var ancak Hasan Kaytan Bey bunu aşmış bir isim. Şirketin sahibi ve patronumuz olarak yenilenme gerektiğini gördü ve bu bayrağı bize devretti.

Biz de bu bayrağı daha yukarı taşıyacağız. Belki ileride biz de içimizden, bu işi daha iyi yapabileceğini düşündüğümüz arkadaşlara bayrağı teslim edip yeni alanlarda çalışmaya devam edeceğiz. Ancak orta vadede X Koren markasını hem Türkiye’de hem de globalde çok daha sık duyacağınızı ifade etmek isterim.

Sizden genel bir sektör değerlendirmesi de alalım. Şalt sektörü zor bir sektör. Ürünlerinizde hem global aktörler hem de yerli aktörler var. Sizce Türkiye bu alanda dünyada söz sahibi olabilir mi? Önümüzdeki dönemde sektörü nerede görüyorsunuz?

Alçak gerilim ürünlerinde üretici kimliği taşıyan firmalara baktığımızda, Türkiye’de gerçekten bir elin parmaklarını geçmeyecek sayıda firmadan bahsediyoruz. Ticaretin sağladığı bazı kolaylıklar var. Çin’de ya da farklı ülkelerde üretim yaptırıp belli bir süre ilerlemek mümkün olabilir. Ancak üretici kimliği her zaman çok önemli bir fırsattır.

Bunu maalesef yaşadığımız savaş ortamlarında da görüyoruz. Komşu ülkelerimizden başlayarak, her savaş sonrası yapılan tamir, tadilat ve yeniden yapılanma süreçlerinde yerli üretici kimliği ülkelerin yardımına koşuyor. Dolayısıyla biz bu alanda büyük bir potansiyel görüyoruz. Dünya zaten elektrikle bağlantılı ürünlere doğru gelişiyor. Elektrikli araçlardan solar sistemlere kadar pek çok alanda bu dönüşüm yaşanıyor. Biz de kendi ürün gamımızı buna göre geliştirerek iş akışımızı daha ileri taşıyabiliriz.

Bu niş bir sektör. Çok ciddi emek ve sermaye isteyen bir alan. Herkesin “Ben de bu işi yapayım” diyebileceği bir sektör değil. Biz bu oyuna girdik ve çok kararlıyız. Enerjimizi artırarak, vites yükselterek yolumuza devam edeceğiz.

Ben şimdiden başarılarınızın devamını diliyorum. X Koren Electric’i heyecanla izliyoruz. Hepimizin gurur duyduğu markalar arasında yükselişini izlemek bizim için de çok kıymetli. Umarım Türkiye elektrik sektörü için çok daha iyi işler yapacak ve biz bir dünya markasının doğuşuna şahitlik ettiğimizi göreceğiz. Eklemek istediğiniz bir şey var mı Ufuk Bey?

Geldiğiniz ve bize bu fırsatı tanıdığınız için çok teşekkür ederim. Kendimizi ifade etmek adına ilk defa böyle bir yayın yapmış olduk. Daha çok mutfakta çalışsak da sizin gibi kıymetli insanlarla da meramımızı anlatmaktan imtina etmeyeceğiz. Okurlarınız ve izleyicilerinizi içtenlikle selamlıyorum.