Gelişmiş üretim altyapısı ve modern test laboratuvarlarında şekillendirdiği yüksek performanslı alçak gerilim olan (AG) güç kondansatörleri, harmonik filtre reaktörleri ve tristörlü anahtarlama modülleri ile fuarın en çok ziyaret edilen markalarından biri oldu. Enerji maliyetlerinin işletmeler üzerindeki etkisinin her geçen gün daha fazla hissedildiği günümüzde, enerji verimliliği ve güç kalitesi konuları sanayi kuruluşlarının öncelikli gündem maddeleri arasında yer alıyor.

Özellikle üretim tesislerinde ortaya çıkan reaktif güç kaynaklı kayıpların önlenmesi, sistem verimliliğinin artırılması ve enerji altyapısının daha kararlı şekilde çalıştırılması büyük önem taşıyor. Bu doğrultuda geliştirdiği ürün ve çözümlerle sektörde önemli bir konuma sahip olan Ekon Kondansatör, fuar boyunca enerji yönetimi ve kompanzasyon teknolojilerine yönelik yenilikçi yaklaşımını ziyaretçilerle buluşturdu.

Ağır sanayi işletmeleri, organize sanayi bölgeleri ve tesis yönetim mühendislerinin en büyük işletme maliyetlerinden biri olan reaktif ceza riskini sıfıra indiren çözümler sunan Ekon Kondansatör, fuar boyunca akıllı şebekeler ve enerji kalitesi odaklı yeni nesil ürünlerini tanıttı.

Sektörel habitatın canlılığını koruyan ve endüstriyel imalatçıların operasyonel verimliliğini artıran marka, hem iç pazardaki güçlü konumunu hem de küresel ihracat hedeflerini bu organizasyonla bir üst seviyeye taşıdı.

Fuarda sergilenen alçak gerilim güç kondansatörleri, harmonik filtre reaktörleri ve tristörlü anahtarlama modülleri; enerji dağıtım sistemlerinde güvenilirlik, süreklilik ve performans beklentilerine yanıt veren özellikleriyle dikkat çekti. Endüstriyel tesislerin değişen enerji ihtiyaçlarına uyum sağlayan ürün grupları, ziyaretçiler tarafından yakından incelendi. Enerji kalitesini artırmaya yönelik çözümler, üretim süreçlerinde verimlilik hedefleyen profesyonellerden yoğun ilgi gördü.

Win Eurasia 2026 boyunca yerli ve yabancı sektör temsilcileriyle bir araya gelen Ekon Kondansatör, mevcut iş ortaklarıyla ilişkilerini güçlendirirken yeni iş birlikleri için de önemli temaslarda bulundu.

Fuar süresince gerçekleştirilen görüşmeler, enerji verimliliği ve güç kalitesi çözümlerine yönelik talebin hem Türkiye’de hem de uluslararası pazarlarda artmaya devam ettiğini ortaya koydu. Özellikle enerji maliyetlerinin kontrol altına alınması ve şebeke kalitesinin iyileştirilmesi konusunda geliştirilen teknolojiler, ziyaretçilerin en fazla ilgi gösterdiği başlıklar arasında yer aldı.

Endüstriyel tesislerde güç kalitesinin sürdürülebilirliğine ve fuarın getirdiği sektörel dinamizme dikkat çeken Ekon Kondansatör Yönetim Kurulu Başkanı Saygun Karaca, organizasyon sonrası yaptığı değerlendirmede şu ifadeleri kullandı:

”WIN Eurasia 2026, reaktif güç kompanzasyonu ve güç faktörü düzeltimi alanındaki yenilikçi çözümlerimizi global ve yerli endüstriyel imalatçılarla buluşturmak adına son derece verimli bir platform sundu.  

Yerli bir üretici olarak, tesislerin enerji kayıplarını minimuma indiren ve şebeke kalitesini artıran mühendislik çözümlerimizin standımızda gördüğü yoğun ilgi ve memnuniyet bizleri son derece mutlu etti. Türkiye’nin yerli imalat gücünü küresel pazarda desteklemeye ve yeşil enerji dönüşümüne katkı sağlayan stratejik yatırımlar yapmaya kararlılıkla devam edeceğiz.” Karaca, enerji verimliliği yatırımlarının yalnızca maliyet avantajı sağlamakla kalmadığını, aynı zamanda sürdürülebilir üretim hedeflerine ulaşmada da önemli rol üstlendiğini vurguladı.

Güç kalitesinin korunmasının, üretim hatlarının kesintisiz çalışması ve ekipman ömrünün uzatılması açısından kritik önem taşıdığına dikkat çeken Karaca, yerli mühendislik gücüyle geliştirilen çözümlerin sanayinin ihtiyaçlarına etkin şekilde cevap verdiğini ifade etti.

Win Eurasia 2026’da sergilediği çözümler ve kurduğu yeni iş bağlantılarıyla marka, hem Türkiye’deki sanayi kuruluşlarına hem de uluslararası pazarlara yönelik büyüme vizyonunu bir kez daha ortaya koyarken, enerji yönetimi teknolojilerindeki güçlü konumunu da pekiştirmiş oldu.

Türkiye’nin köklü kondansatör üreticilerinden EKON Kondansatör, uzun süredir üzerinde çalıştığı yeni nesil alçak gerilim güç kondansatörü SafeKON’u pazara sundu.

Şirket tarafından “amiral gemisi” olarak tanımlanan yeni ürün, ticari optimizasyon ile akıllı güvenlik yaklaşımını aynı noktada buluşturan yapısıyla da dikkat çekiyor.

SafeKON’un en önemli olan özelliği, EKON tarafından geliştirilen  “Merkezi Termistörlü Aktif Koruma” teknolojisini bünyesinde barındırması. Şirketin tanımlamasıyla bu yapı, kondansatöre sahip olabileceği en üst düzey güvenlik katmanlarından biri olan “Aktif Termal Koruma Zırhı”nı kazandırıyor.

Silindirik formda üretilen üç bobinli kondansatörlerde en kritik bölge, gövdenin tam merkezinde bulunan orta bobin olarak kabul ediliyor. Üst ve alt bobinler oluşan ısının bir kısmını dışarı aktarabilirken, orta bobin termal yükün en yoğun hissedildiği nokta olarak öne çıkıyor.

EKON mühendisleri tarafından geliştirilen sistemde termistör doğrudan bu sıcak noktanın merkezine yerleştiriliyor ve böylece ürünün en kritik bölgesi gerçek zamanlı olarak izlenebiliyor.

Sistem, ağır harmonik yükler veya yetersiz pano havalandırması nedeniyle oluşabilecek sıcaklık artışlarını erken aşamada algılıyor. Sıcaklık belirlenen seviyeye ulaştığında kondansatör kontrollü şekilde devreden çıkarılıyor ve olası hasar oluşmadan süreç güvenli biçimde sonlandırılıyor. Böylece aşırı ısınmaya bağlı risklerin önüne geçilmesi hedefleniyor.

SafeKON’un sunduğu bir diğer önemli avantaj ise kendi kendini toparlayabilen çalışma yapısı. Isınma sebebinin ortadan kalkması ve sistemin yeniden normal sıcaklıklara dönmesi halinde ürün, herhangi bir fiziksel hasar oluşmadan görevine devam edebiliyor. Bu yaklaşım, geleneksel tek kullanımlık koruma sistemlerinden farklı olarak işletmelere daha uzun servis ömrü ve daha düşük bakım maliyetleri sunuyor. Aynı zamanda plansız duruşların azaltılmasına katkı sağlayarak enerji sistemlerinin sürekliliğini destekliyor ve bakım ekiplerinin operasyonel yükünü hafifletiyor.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan EKON Kondansatör CEO’su, enerji kalitesi ekipmanlarında yalnızca performansın değil, güvenliğin de belirleyici bir unsur haline geldiğini vurgulayarak, “SafeKON’u geliştirirken temel hedefimiz kondansatör teknolojilerinde güvenlik standartlarını daha ileri taşımaktı.

Merkezi Termistörlü Aktif Koruma teknolojisi sayesinde ürünün en kritik noktasını doğrudan izleyebiliyor, olası riskleri oluşmadan önce kontrol altına alabiliyoruz. Bu yaklaşımın özellikle ağır çalışma koşullarına da sahip tesislerde işletmelere çok önemli avantajlar sağlayacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.

1989 yılından bu tarafa olsun kondansatör teknolojileri alanında faaliyet gösteren EKON Kondansatör; güç kondansatörleri, motor kondansatörleri, aydınlatma kondansatörleri ve kompanzasyon çözümleriyle birlikte hem yurt içinde hem de ihracat pazarlarında faaliyetlerini sürdürüyor.

Yerli üretim gücünü mühendislik kabiliyetiyle birleştiren şirket, geliştirdiği yeni ürünlerle enerji kalitesi ve kompanzasyon sistemlerinde daha güvenli ve sürdürülebilir çözümler sunmayı hedefliyor.

SafeKON, EKON Kondansatör’ün Ar-Ge yatırımlarının son ürünü olarak, özellikle yüksek sıcaklık, harmonik yük ve ağır çalışma koşullarının bulunduğu uygulamalarda güvenlik odaklı yeni nesil bir çözüm olarak öne çıkıyor.

Gelişmiş koruma yapısı, uzun ömürlü kullanım yaklaşımı ve operasyonel güvenliği artıran özellikleriyle ürünün, endüstriyel tesislerden ticari yapılara kadar geniş bir kullanım alanında tercih edilmesi bekleniyor. Bu yönüyle SafeKON, şirketin yenilikçi mühendislik vizyonunu yansıtan ve kompanzasyon sistemlerinde yeni nesil güvenlik anlayışını temsil eden önemli ürünlerden biri olarak konumlanıyor.

Endüstriyel tesislerin ve ticari binaların enerji altyapılarında kompanzasyon, yalnızca yasal bir zorunluluk değil, aynı zamanda işletme ömrünü uzatan ve enerji israfını engelleyen teknik bir gerekliliktir. Harmonik kirliliğin arttığı ve hassas elektronik cihazların yaygınlaştığı günümüz endüstrisinde, doğru kompanzasyon tasarımı yapılmadığı takdirde ciddi ekipman arızaları ve yüksek maliyetli kesintiler kaçınılmaz hale gelmektedir.

Bu noktada teknik bilgi birikimi; doğru analiz, uygun ürün seçimi ve sürdürülebilir sistem kurulumu için en önemli kazanım olarak öne çıkmaktadır. Seminerde vurgulanan bu teknik derinlik, profesyonellerin operasyonel verimliliği artırma yetilerini güçlendirmeyi hedefledi.

Ekon, yerli üretim gücünü Ar-Ge kabiliyetleriyle birleştirerek sektördeki etkinliğini her geçen gün artırmaya devam ediyor. Ekon Ticaret Müdürü Ali Rıza Çetinkaya tarafından verilen teknik seminerde, pano sektörü profesyonelleri ve kontrolörlerden oluşan geniş bir katılımcı kitlesine hitap edildi.

Doğru sistem tasarımı ve ürün kullanımının hedeflendiği oturumlarda; SVG (Static Var Generator), Tristör Modülleri, Kapasitif Kontaktörler, Termal 3’lü Korumalı Yeni Tip Kondansatörler ve Harmonik Reaktörler gibi inovatif ürün gamı detaylıca tanıtıldı. Ekon’un Türkiye’deki üretim tesislerinde geliştirilen bu çözümlerin, küresel standartlardaki kalitesi ve yerel şebeke koşullarına tam uyumu katılımcılar tarafından ilgiyle karşılandı.

Seminerin kapanışında görüşlerini paylaşan Ekon Firma Sahibi Saygun Karaca, etkinliğin amacını şu sözlerle özetledi:

“Ekon olarak temel gayemiz, sadece ürün tedarik etmek değil, mühendislik vizyonumuzla sektöre rehberlik etmektir. Ankara’da gerçekleştirdiğimiz bu buluşma, yerli üretim teknolojilerimizin ulaştığı noktayı sergilemek ve sahadaki profesyonellerle teknik deneyim paylaşımında bulunmak adına büyük önem taşıyor. Enerjinin her geçen gün daha kıymetli hale geldiği bir dünyada, verimlilik odaklı çözümlerimizi iş ortaklarımıza doğrudan aktarmayı hedefliyoruz. Bu organizasyonun başarısında emeği geçen başta Expro Enerji ekibi olmak üzere, katılım sağlayan tüm pano üreticilerimize ve sektör temsilcilerimize teşekkürlerimi sunarım.”

Endüstriyel Diplomasi: Rugao ve Jiangsen Heyetinden Stratejik Temaslar

Çin’in elektronik sanayisinde merkez üssü kabul edilen Rugao şehrinin üst düzey kamu yöneticileri ve hammadde üretiminde dünya devi olan Jiangsen Electronics yetkilileri, Ekon Kondansatör’ün üretim tesislerini kapsayan resmi bir ziyaret gerçekleştirdi. Bu ziyaret, sadece iki şirket arasındaki ticari bir görüşme olmanın ötesinde, Türkiye ile Çin arasındaki teknoloji transferi ve hammadde güvenliği konularında stratejik bir diplomasi niteliği taşıyor.

Görüşmelerin odak noktasını; yeni nesil film kondansatör teknolojileri, yüksek dielektrik katsayılı gelişmiş malzemeler ve sürdürülebilir enerji depolama çözümleri oluşturdu. Ekon Kondansatör’ün yerli mühendislik kabiliyeti ile Jiangsen Electronics’in hammadde uzmanlığının entegrasyonu, küresel pazardaki artan yüksek gerilim ve kapasite taleplerine karşı proaktif çözümler geliştirilmesini hedefliyor.

Teknolojik Sinerji ve Üretim Hattında Dijital Dönüşüm

Jiangsen Electronics’in yüksek standartlı üretim disiplini, Ekon Kondansatör’ün modern tesislerindeki üretim dinamizmi ile buluştu. Heyet, üretim sahasındaki her bir aşamayı yerinde inceleyerek, otomasyon sistemlerinin verimliliği ve kalite kontrol süreçleri üzerine kapsamlı teknik analizlerde bulundu. Toplantılarda, gelecekteki olası B2B tedarik ağlarının dijitalleşmesi (Industry 4.0 adaptasyonu) ve üretim hatlarının uluslararası standartlarda nasıl daha verimli hale getirilebileceği üzerine somut yol haritaları çıkarıldı.

Özellikle güç faktörü düzeltme ve motor kondansatörleri alanında Türkiye’nin üretim hızı, Çinli heyet tarafından takdirle karşılanırken; hammadde tedarik zincirindeki dikey entegrasyonun, maliyet avantajı ve lojistik hız açısından her iki tarafa da büyük kazanımlar sağlayacağı vurgulandı.

Yerel Yönetimlerin Desteğiyle Sürdürülebilir Ortaklık

Bu buluşmanın en kritik noktalarından biri, Rugao şehri yöneticilerinin bizzat masada yer almasıydı. Yerel yönetim desteği, kurulacak ticari köprülerin bürokratik engellerden arındırılacağını ve devletler arası sanayi iş birliği vizyonunun arkasında durulduğunu kanıtlıyor. Bu durum, Ekon Kondansatör’ün sadece bir üretici değil, aynı zamanda uluslararası yatırım ve iş birliği süreçlerinde güvenilir bir liman olduğunun altını çiziyor.

Önümüzdeki dönemde atılan bu stratejik adımların, Türkiye’nin enerji bileşenleri üretimindeki küresel payını artırması ve iki dev marka arasında operasyonel hızı maksimize edecek uzun soluklu bir ortaklık yapısına evrilmesi bekleniyor. Ekon Kondansatör, yerli üretim kapasitesini küresel teknoloji ağlarıyla hibritleyerek, enerji verimliliği ve kondansatör teknolojilerinde Türkiye’nin imzasını en yüksek seviyeye taşımaya kararlıdır.

Bir tesisin enerji verimliliğini doğrudan etkileyen bu kritik bileşenlerin, çoğu zaman hatalı işletme koşulları nedeniyle vaktinden çok önce işlevini yitirdiğine tanık oluyoruz. Bu noktada, konuyu işin mutfağından, Türkiye’nin gururu ve yerli üretim gücü olan EKON Kondansatör uzmanlarından dinledik.

Sektördeki derin tecrübesiyle EKON teknik ekibi, kondansatörlerin servis ömrünü maksimize edecek stratejileri ve hayati önem taşıyan bakım parametrelerini bizlerle paylaştı. Bu değerli teknik makaleyi sayfalarımıza taşımamıza katkı sağlayan EKON teknik ekibine teşekkürlerimizi sunuyoruz.

Kondansatörlerin Bakım Ve Servis Gerekliliği

Enerji alanında elektrik şebekelerinin en temel pasif elemanlarından biri de hiç şüphe yok ki; kondansatörlerdir. Kondansatörler; elektrik tarifelerinin gerekliliği olarak sanayi tesislerinde yüksek adetlerde kullanılmaktadırlar. Yatırım yapılıp tesis edilen kondansatörlerin kullanıldıkları tesislerde çok sık sığa değeri yitirip yenilendiklerine üzülerek şahit olmaktayız.

Kondansatörler aslında uzun yıllar boyunca hizmet verebilecek ürünleridir. Fakat ne kadar kaliteli tedarik edilirse edilsin, kullanım hataları kondansatörlerin servis ömrünü kısaltmaktadır. Peki, “Kondansatör Servis Ömrü” nelere bağlı olarak değişir?

Kondansatörün Servis Ömrünü Etkileyen Parametreler

Kondansatörlerin servis ömrü, çeşitli faktörlere bağlı olarak farklılık gösterir. Bu faktörler, kondansatörün performansını ve dayanıklılığını doğrudan etkiler. Genel olarak, bir kondansatörün servis ömrünü belirleyen başlıca parametreler aşağıda listelenmiştir. Bunlar:

• Üretim Kalitesi
• Güvenlik
• Gerilim Dayanımı
• Akım Dayanımı
• Ortam Sıcaklığı
• Montaj Hataları
• Bakım Hataları

Kondansatör Üretim Kalitesi

Kondansatör, IEC 60831 (2014) standardına göre imal edilmiş olmalıdır. Kondansatör etiketinde, standarda uygun üretildiği belirtilmelidir. Kondansatörün 50Hz’deki nominal gerilim seviyesi, etiketin üzerinde belirtilmelidir. Uygulama için kondansatörün etiketindeki şebeke frekansındaki nominal gerilim seviyesi dikkate alınmalıdır. Kondansatörün üretim kalitesi, daha uzun ömür, daha iyi performans ve daha az arıza anlamına gelir.

Mkp Teknolojisi

MKP teknolojisi ile üretilen kondansatörler düşük kayıplı dielektrik içeren saf polipropilen filmden imal edilir. Polipropilen filmin bir yüzeyi vakum altında çinko-alüminyum karışımı buhar ile metalize edilir. Bu teknoloji, kondansatörün uzun ömürlü olmasını sağlar. Metalize edilmiş polipropilen film sarılır, alüminyum muhafaza kutusuna sargılar yerleştirilir ve üçgen olacak şekilde klemens bağlantısı yapılır. Daha sonra kutulara epoksi reçine emprenye edilir.

Kendini Onarma Özelliği

Eğer kondansatörün bir noktasındaki elektrik alan, polipropilen filmin dielektrik dayanımını aşarsa, örneğin; aşırı gerilimde anahtarlama yapıldığı taktirde, izolasyon delinir ve ani bir ark oluşur. Bu arkın oluşturduğu ısı, çevresindeki metalizasyonun erimesine sebep olur ve aniden o noktayı izole eder. Kondansatör kısa devre olmaz, bütünlüğünü ve çalışmasını çok düşük bir güç kaybı ile sürdürür. Kısa devre olmaz, fakat bu mikro düzeydeki noktalar zaman içerisinde artıkça, birçok nokta oluştuğu zaman kondansatör servis ömrünü yitirir. Kondansatörlerin kendini onarma özelliği, otomatik olarak devre dışı kalan bölgenin izole edilerek cihazın işlevselliğini korumasını sağlar.

Güvenlik

Kondansatörler üretim aşamasında, enerji sistemlerinde güvenilirlik ve uzun ömür sağlamak adına çeşitli güvenlik mekanizmaları ile donatılmıştır. Bu mekanizmalar, olası arızaların ve tehlikelerin önlenmesine yardımcı olurken, aynı zamanda bakım süreçlerini de kolaylaştırır. Kondansatörlerde kullanılan iki kritik güvenlik özelliği olan Mekanik Sigorta ve Kondansatör Klemensleri, sistemin hem mekanik hem de elektriksel güvenliğini sağlamak için tasarlanmıştır.

Mekanik Sigorta

Kendini onarma çöküntülerinin artması, kondansatörün içinde basınç artışına neden olur. Oluşan basıncın kondansatörü patlatmasını engellemek için bir güvenlik mekanizması bulunmalıdır. Bu mekanik sigorta mekanizmasını kısaca özetlersek: Kondansatörün içerisindeki sargılar, üçgen bağlantısı şeklinde lehimlenir. Bağlantı tellerinin orta noktasında, çentik şeklinde zayıflatılmış bir nokta bulunur. Artan basınç kuvvetiyle körüğün yukarı yükselmesiyle birlikte bağlantı teli bu çentik noktasından kopar ve akım yolu kesilmiş olur.

Kondansatörün dış alüminyum muhafaza kutusunun üst kısmında bulunan körükler açılarak, alüminyum gövde genleşir ve kondansatör patlamaz ve yangına sebep olmaz. Elektrik bakım teknikeri, arızalı kondansatörü gözlem kontrolü ile kolaylıkla tespit edebilir çünkü servis ömrünü yitirmiş olan kondansatör, diğer kondansatörlerden daha uzun görünecektir. Ancak, bu güvenlik sisteminin sadece izin verilen yük ve aşırı yük sınırları dahilinde düzgün çalışabileceği belirtilmelidir.

Kondansatör Klemensleri

Alüminyum gövdeli kondansatörler, alt saplamadan topraklanmalıdır. Kondansatör klemensleri IP20 koruma sınıfında olmalı ve el ile teması engellemelidir.

Gerilim Dayanımı

Aşırı voltajlar polipropilen filmin aşırı ısınmasına neden olarak kondansatörün ömrünü kısaltabilir. Belirli bir uygulama için, kondansatörün etiketinde şebeke frekansında uygun nominal voltaj seviyesi belirtilmelidir. Sürekli çalışma sırasında, sinüzoidal AC voltajının izin verilen maksimum etkin değeri, kondansatörün veri sayfalarında belirtilen nominal voltaj değerlerini aşmamalıdır.

IEC 60831 standardına göre, kondansatör nominal voltaj seviyesini günde 24 saat boyunca sürekli olarak sürdürmelidir ve ekteki tabloda belirtilen günlük aşırı voltaj dayanıklılık değerleri uygulamalar için referans olarak kullanılmalıdır.

Kondansatöre seri bağlanmış detuned reaktörler, kondansatörlerin klemenslerindeki gerilim değerini nominal şebeke gerilim seviyesinin üzerine çıkaracaktır. Kondansatör klemesinde aşağıdaki formülde belirtilen gerilim değeri oluşacaktır.  Detuned reaktörlerle kullanılan kondansatörlerin gerilim seviyeleri, şebeke gerilim seviyesinden daha yüksektir; bu nedenle şebeke gerilim seviyesine eş değer kondansatörler kullanılamaz.

Sonuç olarak, reaktörlerle birlikte kullanılan kondansatörlerin şebeke geriliminden daha yüksek bir gerilim değerine sahip olmaları gerekmektedir. Aksi takdirde, kısa bir süre içinde servis ömrünü tamamlayacaklardır. Reaktörlü bir kondansatörün klemenslerindeki gerilim aşağıdaki şekilde hesaplanır:

• Uc = Un / (1 – (p / 100))
• Un : Nominal Şebeke Gerilimi
• Uc : Kondansatör Gerilimi
• P  : Reaktör Faktörü

Kondansatör Dirençleri

Kontaktör açtığında, kondansatör devreden çıktığında, kondansatörün uçlarındaki artık gerilim seviyesi 60 saniyeden kısa bir sürede <50V değerinin altına inmelidir. Bu süreçte, dirençlerdeki ısı artışı maksimum 70°C/W değerinde olmalıdır. Aksi takdirde kondansatörün sargılarına ısı iletimi olur ve kondansatör arızalanır. Kondansatörleri monte ederken üretici firmaların teknik dokümanlarındaki kondansatör direnç değerlerine riayet edilmelidir.

Deşarj dirençleri aşağıdaki formül kullanılarak da hesap edilebilir.

• t           : Deşarj Periyodu (sn)
• CT        : Bir Fazın Sığa Değerixc
• Ctoplam : Toplam Sığa Değeri
• Ub        : İşletme Gerilimi
• R          : Modülün Direnç Değeri
• Ue        : t Periyodundan sonra izin verilen maksimum gerilim

Tek fazlı kondansatör için;

R ≤ (t * 1,5) / (Ctotal * In * (Ub * 1,41 / Ue))

Üç fazlı kondansatör için;

R ≤ t / (Ct * In * (Ub * 1,41 / Ue))

MANUEL EL KUMANDASI

Kompanzasyon panolarında rölenin yanında manuel bir el kumandası için butonların monte edilmesi oldukça yaygın bir uygulamadır. Bu uygulamanın, reaktif rölenin bozulması durumunda müdahale edilebilmesi için öngörüldüğü ve gerekli olduğu belirtilmektedir. Ancak bu uygulama kesinlikle gerekli değildir ve önerilmemektedir. Aslında her işletmede, reaktif rölenin arızalanması durumunda aynı teknik özelliklere sahip yedek bir reaktif röle bulundurulmalıdır.

Manuel el kumandasının sakıncalarını şu şekilde özetleyebiliriz:

Kontaktör açıldığında veya kondansatör devreden çıktığında, üzerinde sinüzoidal dalga formunun kesim noktasına bağlı olarak artık bir gerilim kalır. Kondansatör tekrar enerjilendirilmeden önce nominal gerilim değerinin %5 – %10 mertebesine deşarj edilmesi gereklidir.

Reaktif röle üreticisi tarafından kondansatörün deşarj süresi öngörülmüştür, ancak manuel el kumandasında bu süre hiç dikkate alınmamaktadır. Kondansatörler manuel olarak anahtarlandığında, anahtarlandığı andaki gerilim değeri ile kondansatörün klemensi üzerindeki artık gerilim çakışmakta ve kondansatörün polypropilen filmi aşırı ısınarak kondansatöre zarar verebilmektedir.

Sisteminizde işletme gereği reaktif rölenin kondansatörleri devreye alma – çıkartma süreleri 8 saniyeden kısa ise, kondansatörün üzerindeki deşarj dirençlerine ilaveten deşarj bobinleri de monte edilmelidir.

Akım Dayanımı

Akım dayanımı, elektrik sistemlerinde kullanılan bileşenlerin güvenliği ve uzun ömürlülüğü açısından kritik bir öneme sahiptir. Kondansatörler, özellikle reaktif güç kompanzasyonu süreçlerinde hem kısa süreli hem de uzun süreli aşırı akımlara maruz kalabilirler.

Kısa süreli aşırı akımlar, otomatik kondansatör kademelerinin anahtarlanması sırasında meydana gelen yüksek deşarj akımlarıyla karakterize edilirken, uzun süreli aşırı akımlar ise harmoniklerin etkisiyle oluşan sürekli akım artışlarından kaynaklanır. Bu durum, kondansatörlerin performansını ve dayanıklılığını doğrudan etkileyen kritik bir faktördür. Kondansatörlerin hem kısa hem de uzun süreli aşırı akımlara karşı korunması, elektrik sistemlerinin güvenli ve verimli bir şekilde çalışması için hayati önem taşır.

Kısa Süreli Aşırı Akımlar

Otomatik Kondansatör Kademelerinin Anahtarlanması: Reaktif güç ihtiyacına göre, kompanzasyon panosunda kontaktörler, kondansatör kademelerini devreye alıp çıkartırlar. Kondansatörler anahtarlandığında kısa süreli rezonanslar oluşabilir ve çok yüksek deşarj akımları akabilir. Bu deşarj akımları, kondansatör kontaktörünün ön dirençleri ile sınırlanmalıdır.

Ön dirençli kondansatör kontaktörü kullanıldığında, devreye girme akımı olan 200In değeri, ön dirençler sayesinde 70In değerine düşürülür. Kondansatörler, kısa süreli aşırı akımlardan ön dirençli kondansatör kontaktörlerinin ön dirençleri sayesinde korunur. IEC 60947-4-1 standardına göre, kompanzasyon kademelerinde ön dirençli kontaktörlerle anahtarlama yapmak gereklidir.

Uzun Süreli Aşırı Akımlar Harmonikler

Harmonikler, elektrik enerji sistemine doğrusal olmayan yüklerin bağlanmasıyla temel frekansın katları frekansında oluşan akım ve gerilim bozukluklarıdır. Gerilim ve akım dalga şeklini ideal formundan uzaklaştırırlar. Sanayide en sık 5. (250Hz), 7. (350Hz), 11. (550Hz) ve 13. (650Hz) harmonik değerlerine rastlanmaktadır. Harmoniklerin bulunduğu işletmelerde sıklıkla kondansatör ve ilgili ekipmanların yenilenmesi gerekebilir.

Bu durum çok basit bir şekilde Ohm kanunu ile açıklanabilir.

C:  Kondansatör Sığası (Farad)‚

w = 2 * pi * f

XC: Kondansatör Reaktansı (Ohm)

Xc = 1 / (w * C) = 1 / (2 * pi * f * C)

IC:  Kondansatör Akımı (Amper)

Ic = Uc / Xc = 2 x U x pi x f x C

Formülden görüldüğü üzere akım ve frekans doğru orantılıdır.

Akımın ve frekansın doğru orantılı olması ve harmonik akımların şebeke frekansının katları olması nedeniyle, akması gerekenden çok daha fazla akım kondansatörün üz‚erinden akacaktır.

RMS Current = I = Karekök(I1^2 + I3^2 + I5^2 + I7^2 + … + Ih^2)

EN60831 standardında, kondansatörlerin maksimum sürekli dayanma akım değeri 1,3In olarak belirtilmiştir. Harmoniklerin bulunduğu bir ortamda kondansatörlerin üzerinden akan akımlar, bu değerin çok üzerinde ölçülmektedir. Kondansatörler çok kısa bir sürede kapasite değerlerini kaybedebilir ve servis ömürlerini yitirebilirler.

Markası, kalitesi, ve gerilim seviyesi ne olursa olsun, bir sanayi tesisi sürekli olarak kondansatörleri yenilemek zorunda kalabilir. Harmonik akımların bulunduğu bir ortamda kondansatörleri korumanın tek yolu, girişlerine seri olarak harmonik filtre (detuned) reaktörü tesis etmektir.

Ortam Sıcaklığı Ve Havalandırma

Kondansatörlerin servis ömrünü tam sağlıkla tamamlayabilmesi için; etiketlerinde, veri tablolarında ve kataloglarda belirtilen tüm elektriksel ve termal özelliklere ve talimatlara riayet edilmesi gerekmektedir. Bu koşullar altında elde edilebilecek çalışma sıcaklığı (tüm kondansatörler için -40°C) bir harf işareti ile belirtilir. Harf, sıcaklık sınıfının üst sınır değerlerini tanımlar.

Aşağıdaki tablo, IEC 60831 standardına göre kondansatörlerin her sıcaklık sınıfı için izin verilen maksimum ortam sıcaklıklarını göstermektedir (B, C veya D). Kondansatörün servis ömrü, üretici firmalarının teknik dokümanlarında sıcaklık sınıfına bağlı olarak belirtilen servis çalışma ömürlerine göre değerlendirilmektedir.

525V MKP TİPİ KONDANSATÖRÜN ÖMRÜ:

D sınıfı sıcaklık seviyesinde > 150.000 saat (65°C etiket değerleri gerçeği yansıtmamaktadır)

Ortam Sıcaklığı Ve Havalandırma

Kondansatörlerin servis ömrünü sağlayabilmesi için, etiketlerinde, veri tablolarında ve kataloglarda belirtilen tüm elektriksel ve termal özelliklere ve talimatlara riayet edilmesi gerekmektedir. Bu koşullar altında elde edilebilecek çalışma sıcaklığı (tüm kondansatörler için -40°C) bir harf işareti ile belirtilir. Harf, sıcaklık sınıfının üst sınır değerlerini tanımlar.

IEC 60831 standardına göre kondansatörlerin her sıcaklık sınıfı için izin verilen maksimum ortam sıcaklıklarını göstermektedir (B, C veya D). Kondansatörün servis ömrü, üretici firmalarının teknik dokümanlarında sıcaklık sınıfına bağlı olarak belirtilen servis çalışma ömürlerine göre değerlendirilmektedir. 525V MKP Tipi Kondansatörün Ömrü: D sınıfı sıcaklık seviyesinde > 150.000 saat (65°C etiket değerleri gerçeği yansıtmamaktadır)

7°C Kuralı

Her 7°C ‘lik sıcaklık artışı kondansatör ömrünün %50 oranında azalmasına sebep olur. Kondansatör aşırı sıcak bir ortama monte edilirse ömrü logaritmik olarak azalır. Tipik olarak ortam sıcaklığının izin verilenden 7°C‘lik artması kondansatör ömrünü yarıya indirir.Görüldüğü üzere sıcaklığın kondansatör ömrü üzerinde çok önemli etkisi bulunmaktadır.

Kondansatörlerin aşırı ısınmasını engellemek için dış ısı kaynaklarından uzak tutulmaları ve soğumalarının engellenmemesi gereklidir. Kondansatörler reaktörler, baralar gibi ısı kaynaklarının yanına veya üzerine monte edilmemelidir. Elektrik panosuna, oluşan ısıyı dışarıya atacak fan monte edilmelidir. Ayrıca elektrik odalarının havalandırması ve/veya soğutulması gereklidir. Elektrik odası yıllık ortalama sıcaklığı 35°C yi geçmemelidir.

Montaj Hataları

Standartların tanımladığı nominal kesitin altında kablo kullanılırsa, yanlış kablo ucu kullanılırsa veya klemens cıvataları gereken moment değerinden fazla sıkılırsa, klemensler aşırı ısınır, bu da aşırı ısının kondansatörün içine iletilmesine ve kondansatör sargılarının zarar görerek arızalanmasına sebep olur. Klemens cıvataları ve tespit cıvatası için izin verilen moment değerleri aşılmamalıdır. (K,L,M tasarımları)

Kablo Yüksüğü ile | Kablo Yüksüksüz

Klemensler gevşek bırakılırsa da klemenste ısınma ve arıza meydana gelecektir. Özetle, tork anahtarı kullanılarak elektromontaj yapılmalıdır. EN60831 standardında, kondansatörlerin maksimum sürekli dayanma akım değeri 1,3In olarak belirtilmiştir. Besleme kablosu seçilirken bu değer dikkate alınmalıdır.

Kondansatörlerin uzun süre verimli ve güvenilir bir şekilde çalışmaya devam edebilmesi için düzenli bakım gereklidir. Bu bakım, kondansatörün ve sistemin servis ömrünü uzatırken, enerji verimliliğini artırır ve arıza riskini minimize eder. Ayrıca düzenli ve dikkatli bir bakım programı, kondansatörlerin güvenilirliğini artırır ve kompanzasyon sisteminin genel performansını optimize eder. Aşağıda listelenen kondansatör bakım adımları, arızaların önlenmesine ve enerji verimliliğinin sürdürülebilirliğine önemli katkılarda bulunur.

Kondansatör Terminallerinin Temizlenmesi:

Kondansatör terminalleri, oksidasyon ve kir birikimini önlemek için düzenli olarak temizlenmelidir. Temiz terminaller, elektriksel bağlantının kalitesini artırır ve ısınmayı önler.

Kondansatör Akımının İzlenmesi:

Kondansatör akımı düzenli aralıklarla ölçülmeli ve nominal değerlerle karşılaştırılmalıdır. Kondansatör akımlarının, nominal akımın %15’i içinde olması gerekmektedir. Eğer kondansatör akımı, nominal akımın %85’inin altındaysa, ilgili kademenin kapatılıp değer kaybeden kondansatörlerin değiştirilmesi gerekmektedir. Bu kontroller, kondansatörün performansını izlemek ve olası sorunları erken tespit etmek için önemlidir.

Çalışma Elemanlarının Kontrolü:

Kondansatörlere bağlı çalışma elemanlarının (kontaktörler, sigortalar vb.) kontaklarının durumu kontrol edilmelidir. Aşınmış veya zarar görmüş kontaklar, sistemin verimliliğini azaltabilir ve arızalara yol açabilir.

Fiziksel Hasarların Kontrolü:

Kondansatörün dış yüzeyinde veya bağlantılarında herhangi bir fiziksel hasar olup olmadığı kontrol edilmelidir. Şişmiş, sızdıran veya başka bir mekanik hasar görmüş kondansatörler kullanılmamalı ve değiştirilmelidir.

Sıcaklık ve Havalandırma Kontrolleri:

Kondansatörlerin bulunduğu ortamın sıcaklığı ve havalandırması, optimum çalışma koşullarını sağlamak için düzenli olarak kontrol edilmelidir. Yüksek sıcaklıklar, kondansatörlerin ömrünü kısaltabilir ve performanslarını olumsuz etkileyebilir.